18-10-2016

Jak sobie radzić z odmową?

Kiedy pytam moją 17-letnią córkę, czy chce pójść ze mną na koncert Leszka Możdżera, a ona odmawia, mogę zareagować na kilka sposobów :

  • „Ty zawsze masz coś innego, ważniejszego do robienia zamiast spędzić czas z mamą!”
  • „Ty nigdy nie wychodzisz z propozycją spędzania wspólnie czasu, a kiedy ja coś proponuję to zawsze mówisz nie!”
  • „To za karę siedzisz w domu, a o dyskotece możesz zapomnieć!”

Zaczyna się błędne koło, które prowadzi do frustracji i wzajemnego niezrozumienia. Czy takie zachowanie pozwoli mi nawiązać bliską i autentyczną relację z moją córką, na której tak bardzo mi zależy?

Autentyczna prośba pozostawia rozmówcy możliwość wyboru. Może samodzielnie zdecydować, czy chce uczestniczyć w realizacji Twojej potrzeby. W sytuacji kiedy usłyszysz NIE ważne jest, jaki jest Twój stosunek do odmowy. Twoja postawa stanowi swego rodzaju klucz. Jeśli zinterpretujesz odmowę jako osobiste odrzucenie albo złośliwość, to najprawdopodobniej zaczniesz obwiniać siebie lub druga osobę i pojawi się impuls do „przejścia do ataku.” Tak się dzieje kiedy Twoja prośba okazuje się w istocie być żądaniem.

Czym jest w istocie rzeczy „NIE”?

Jeśli usłyszę w „NIE”, że nie widzi w mojej prośbie możliwości zadbania o swoje ważne potrzeby to jestem już w lepszej dla siebie pozycji. Jej NIE może oznaczać bowiem TAK dla tego, co jest dla niej teraz ważne. Może chodzi jej o to, że lubi sama decydować w jaki sposób spędzi czas wolny? Może nie lubi słuchać muzyki Leszka Możdżera? Może chciałaby czegoś innego? Dlaczego moja potrzeba ma być ważniejsza od potrzeb mojej córki?

Dlaczego ludzie mówią NIE – jak sobie radzić z odmową?

Zanim zaczniesz wpadać we frustrację, że ktoś odmówił Twojej prośbie, to zastanów się, jaka mogła być tego przyczyna. Być może powodem odmowy był jeden z poniższych powodów? Oto one:

  1. Czy jest możliwe, że ktoś nie zrozumiał o co Ci chodzi? Nie ma jasności dlaczego to, o co prosisz, jest dla Ciebie samego naprawdę ważne?
  2. Czy może być tak, że dla tej osoby jest coś ważniejszego od realizacji Twojej potrzeby?
  3. Czy możliwe jest, że adresat Twoje prośby mógł odebrać ją jako żądanie?

Za każdą odmową kryje się zgoda na coś innego. Za każdym NIE stoi TAK.

Kiedy na Twoją prośbę ktoś odpowiada “NIE” oznacza to, że ma kontakt z tym, co dla niego w tej chwili ważne. Ma odwagę wyrazić sprzeciw wobec czegoś, co jest w konflikcie z jego potrzebami na ten moment. Odmowa jest przede wszystkim niezgodą na proponowaną strategię. Czyjeś “NIE” może być wstępem do ciekawej, inspirującej rozmowy. Może pomóc odkryć potrzeby, które kryją się za „NIE”. Słysząc „NIE” można także odnaleźć nowe strategie działania, takie, które będą zadowalające dla obu stron.

 Jak reagować na NIE aby budować relację ?

Kiedy na moją propozycję wspólnego wyjścia na koncert moja córka odpowie NIE, powiem:

  • „Słyszę, że dla Ciebie koncert Leszka Możdżera, to nie jest dobry pomysł. Zależy mi na tym, aby pobyć z Tobą i aby ten czas był czasem przyjemnym dla nas obu. Co proponujesz? Jestem przekonana, że znajdziemy coś interesującego nas obie.

Gdy tak zareaguję, to otwieram przestrzeń na coś wartościowego. Przestrzeń, w której nie ma przymusu, nie ma robienia rzeczy z powodu tego, że ktoś czuje się winny lub zobowiązany. Jest wolność i uważność dla drugiego człowieka.

Spróbuj dziś dowiedzieć się od osoby, która powie “NIE”, jaka ważna potrzeba nie pozwala jej powiedzieć “TAK”. Możesz zapytać:

  • “Co jest potrzebne, żebyś się zgodził na moją propozycję?”.

06-10-2016

Czym NIE jest Empatia?

W naszym życiu zdarzają się różne trudne sytuacje. Czasem nie dogadujesz się w rodzinie, coś Ci nie wyszło w pracy, albo masz wrażenie, że życie wciąż rzuca Ci  kłody pod nogi. Wówczas możesz usłyszeć: „Nie martw się, następnym razem będzie lepiej”, „Nie przejmuj się tak bardzo, inni mają gorzej….”, ale mimo tego przecież wcale nie czujesz się lepiej! Kiedy świętujesz swoje sukcesy i dzielisz się radością możesz usłyszeć: ” Jesteś najlepsza..!”, “Tobie zawsze wszystko się udaje”,  “Jesteś super!” Jak się czujesz słysząc tego typu pochlebstwa? Na ile takie sformułowania dają Ci poczucie bycia w kontakcie ze sobą? Na ile w relacji z drugim człowiekiem masz poczucie, że jesteś w pełni usłyszany i zrozumiany?

Empatia to NIE jest:

  1. Pocieszanie siebie oraz innych: “Każdemu może się zdarzyć”, “I tak jestem dobra”, „Nie martw się, następnym razem będzie lepiej”;
  2. Przerzucanie odpowiedzialności na innych:  „To nie moja wina ”, „Gdybym miał lepszą żonę to byłbym lepszym mężem” , „To przez Ciebie tak się czuję!”;
  3. Obwinianie siebie: “Za co się nie wezmę, to nic mi nie wychodzi”, “To przeze mnie ta cała sytuacja”, „Jestem do niczego”, „To moja wina”;
  4. Porównywanie siebie z innymi: „Nie mam co narzekać , inni to dopiero mają gorzej!” Mówisz że nie masz pracy…Ale u mojej sąsiadki to dopiero są problemy. Jej mąż zachorował z dna na dzień, a syna zostawiła żona z dwójką dzieci!”;
  5. Przyjmowanie na siebie uczuć innych osób: „Czuję Twój smutek”; ” Czuję Twój ból”;
  6. Zaprzeczanie uczuciom: “Nie ma się czym martwić”, “Nie przesadzaj!”, “Nie jest Ci aż tak źle… “Chłopaki nie płaczą!”;
  7. Doradzanie innym, co jest dla niego najlepsze według Ciebie: “To nic nie da!”, „Ja na Twoim miejscu…!”, „Trzeba było mnie słuchać”, “Musisz to zrobić w taki sposób, mówię Ci…”;
  8. Wypytywanie swojego rozmówcy i interpretowanie tego co słyszysz: „Ale co konkretnie się stało ? Co takiego on powiedział, a może nie miał wcale tego na myśli!”;
  9. Bycie miłą/miłym, bo tak wypada, tak należy się zachować w danej sytuacji: „Ojej jak mi przykro to słyszeć …”;
  10. To nie jest litowanie się nad sobą lub nad innymi “Łatwo mnie pominąć. Nie mam natury gwiazdy..” ” On jest taki biedny, żona go nie rozumie”;
  11. To nie sympatia – możesz mieć pozytywny stosunek do drugiej osoby, lubić tę osobę i czerpać wiele radości ze wspólnie spędzonego czasu, życząc jej wszystkiego dobrego;

Empatia to nie jest stan bierności. To jest rodzaj szczególnej uwagi i bycia w kontakcie ze swoimi myślami, odczuciami i potrzebami. Jeśli znajdziesz w sobie przestrzeń możesz podarować ten szczególny rodzaj autentycznego kontaktu także drugiemu człowiekowi. Prawdopodobnie byłby to dla niego wartościowy prezent.

Szukaj odpowiedzi

Jeśli chcesz doświadczać czym jest prawdziwa empatia, uważnie obserwuj swoje reakcje w ciele i zadawaj sobie pytania:

Co ja czuję i czego potrzebuję? Co jest dla mnie teraz ważne? 

Budując empatyczną relację z drugim człowiekiem szukaj odpowiedzi na pytania:

Co Ty czujesz i czego Ty potrzebujesz? Co dla Ciebie jest teraz istotne?

Znajdowanie odpowiedzi na swoje pytania jest jak uwalnianie wewnętrznej energii. Doświadczasz rozluźnienia w ciele i stanu pełnej jasności. Możesz również poczuć efekt WOW, że oto niewiadome stało się zupełnie jasne. Doświadczysz go, gdy poczujesz przejście ze stanu zdenerwowania do stanu spokoju, ze stanu błądzenia po omacku do stanu, w którym widzisz kierunek, z chaosu do uporządkowania. Doświadczysz go, kiedy nazwiesz swój stan emocjonalny i odkryjesz ważne dla siebie potrzeby. Zarówno te zaspokojone, jak i te niezaspokojone. Będziesz wtedy w empatycznym kontakcie.

Gdy tego doświadczysz, samodzielnie  lub ze wsparciem drugiego człowieka, uwolnisz dostęp do swoich wewnętrznych zasobów. Możesz teraz kreatywnie szukać rozwiązań i sposobów na zadbanie o swoje potrzeby. A strategii na zadbanie o potrzeby jest 1001. Wybór należy do Ciebie. Działając w ten sposób, zwiększasz poczucie wpływu na swoje życie i angażujesz swoją energię, w to, co Cię buduje. Wiesz co zrobić, aby poczuć się lepiej.

Im więcej empatii podarujesz sobie, tym więcej będziesz mogła/mógł dać jej bliskim i światu. Będzie to wtedy prawdziwe i autentyczne. Umiejętność empatycznego kontaktu tak ze sobą, jak i z innymi, można rozwijać i to jest z pewnością dobra wiadomość.

A zatem jak się czujesz i czego potrzebujesz teraz ?

27-05-2016

Życzeniem, groźbą a może prośbą? – jak zadbać o swoje potrzeby – cz.1

” Za każdym razem, gdy komuś cokolwiek mówimy, chcielibyśmy również go o coś poprosić”

dr Marshall B. Rosenberg

Pamiętam kiedy jakiś czas temu przeczytałam to jedno zdanie twórcy koncepcji nonviolent communication i zatrzymałam się z myślą: jak to jest z tym mówieniem do innych? Czy ja za każdym razem kiedy cokolwiek mówię, to jednocześnie mam na myśli jakąś prośbę? Czy mówiąc „dawno nie byłam na żadnym koncercie…” tak naprawdę mam niewyrażoną myśl oraz prośbę „o jak fajnie byłoby pójść na koncert i odprężyć się z muzyką na żywo…. Czy mógłbyś zaprosić mnie na koncert?” Czy to naprawdę w ten właśnie sposób wyrażam swoje potrzeby?

Taki sposób niewyrażania się wprost nazywa się „życzeniem”. Wyrażając się w taki sposób życzysz sobie, aby inni ludzie domyślili się sami, czego od nich chcesz. Ale czy tak wyrażając się masz pewność, że inni zrozumieją o co Ci chodzi? Co zrobisz, jeśli tak wyrażony komunikat nie przyniesie oczekiwanego efektu?

Jeśli będziesz korzystać z tej życzeniowej strategii wyrażania siebie, możesz narazić się na frustrację, która będzie się potęgować. Możesz jednak świadomie zakończyć tę drogę i zacząć szukać innej, bardziej skutecznej formy. Zmiana jest zawsze możliwa.

Jak zadbać o swoje potrzeby?


Jest prosty sposób, który może ułatwić życie Tobie i innym taki jak formułowanie próśb motywujących do działania na rzecz realizacji Twoich potrzeb:

  1. Zamiast mówić, czego nie chcesz, powiedz, czego chcesz

Życzenie: Proszę wróć do domu przed zmrokiem.

Prośba: Czy mogłabyś być w domu o 19:00?

  1. Unikaj mglistych i abstrakcyjnych sformułowań

Życzenie: Chciałabym widzieć więcej zaangażowania!

Prośba: Czy możesz odpisywać na e-maile w terminie 48 godzin?

  1. W swojej prośbie opisz konkretne zachowania, które można zaobserwować.

Życzenie: Szanuj innych!

Prośba: Czy możesz ustąpić miejsca kobiecie z dzieckiem?

  1. Zamiast mówić komuś, kim ma być, co powinien odczuwać albo co powinien zrobić, opisz językiem obserwacji zachowanie.

Życzenie: Postaraj się być bardziej odpowiedzialny!

Prośba: Czy możesz przychodzić na spotkania punktualnie o 9:00?

  1. Zadbaj o to aby skuteczność Twojej prośby można było sprawdzić tu i teraz.

Życzenie: Na przyszłość bądź bardziej uporządkowana!

Prośba: Chciałabym porozmawiać z Tobą teraz o tym, jak mogłabym Ci pomoc w ułożeniu priorytetów. Co Ty na to?

Widzisz różnicę ?

Im bardziej precyzyjna jest Twoja prośba, tym większa jest szansa na to, że inni zrozumieją o co Ci chodzi i ją spełnią. W ten sposób możesz m.in zadbać o swoje potrzeby. Czy wiesz o tym, że prośby zamiast życzeń możesz kierować także do siebie ?